بين الصحيح و الناقص و يؤخذ من الدية بحسابه و ليكن القياس في وقت سكون الهواء في مواضع معتدلة فرع شرح فارسى : مرحوم مصنف مىفرماين : اگر بواسطه جنايت جانى قوه شنوائى يكى از دو گوش بطور كلّى زائل گرديد نصف ديه به عهده جانى مىآيد و اگر قوّه مزبور ناقص شده و تمامش از بين نرود حكم آن است كه آن را به ديگرى بايد قياس نمود . شارح ( ره ) مىفرماين : يعنى گوشى را كه قوّه‌اش ناقص شده مىبندند و آن ديگرى را كه صحيح و سالم است باز گذارده و سپس از مسافتى نزديك به وى صداى شيئى را كه از نظر كميّت و مقدار صدا مختلف نميشود همچون زنگ آزمايش مىكنند به اين نحو كه وقتى آن را به صدا درآوردند و وى گفت صدا را شنيدم شيئ مزبور را از مسافتى دور تر بصدا درمىآورند پس اگر گفت صدا را شنيدم دوباره اندكى عقب‌تر صدا را آزمايش مىنمايند و بالاخره آن را تا جائى دور و عقب مىبرند كه وى بگويد صدا را نمىشنوم و پس از آن ، آن نقطه را علامت گذارده و همين آزمايش را از جهت ديگر عملى ميسازند تا به نقطه‌اى برسد كه وى بگويد صدا را نمىشنوم پس اگر مسافت در جهت با هم مساوى باشد وى را تصديق مىنمايند . البته اين آزمايش را اگر از جوانب و جهات چهارگانه عملى سازند اولى و سزاواتر مىباشد و بهرتقدير بعد از اين عمليات گوش صحيح را و ناقص را باز مىگذارند و با همان صدا آن را آزمايش نموده و به همان